Pháp lệnh số 02/2022/UBTVQH15 ngày 18/8/2022 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về xử phạt vi phạm hành chính (VPHC) đối với hành vi cản trở hoạt động tố tụng. Cụ thể:

Hành vi cản trở hoạt động tố tụng bị xử phạt VPHC là hành vi có lỗi do cá nhân, tổ chức thực hiện, cản trở hoạt động giải quyết vụ án, vụ việc của cơ quan, người có thẩm quyền theo quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự, Bộ luật Tố tụng dân sự, Luật Tố tụng hành chính mà không phải là tội phạm và theo quy định của Pháp lệnh số 02/2022/UBTVQH15 phải bị xử phạt VPHC.

Một số hành vi vi phạm và mức xử phạt như sau:

1. Hành vi vi phạm nội quy phiên tòa, phiên họp:                                   

a) Phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 100 ngàn đến 500 ngàn đồng đối với một trong các hành vi:

- Sử dụng điện thoại, tạo các tạp âm hoặc thực hiện các hành vi khác gây mất trật tự tại phiên tòa (ngoài phạt tiền còn bị tịch thu tang vật, phương tiện VPHC).

- Để thiết bị điện tử ở trạng thái tắt camera hoặc tắt âm thanh micro mặc dù được chủ tọa phiên tòa nhắc nhở (ngoài phạt tiền còn bị tịch thu tang vật, phương tiện VPHC).

- Không đứng dậy khi Hội đồng xét xử vào phòng xử án, khi Hội đồng xét xử tuyên án mà không được chủ tọa phiên tòa cho phép.

- Bị cáo không đứng dậy khi Kiểm sát viên công bố cáo trạng hoặc quyết định truy tố mà không được chủ tọa phiên tòa cho phép.

- Hút thuốc, ăn uống trong phòng xử án.

- Mặc trang phục không nghiêm túc, đội mũ, nón, đeo kính màu trong phòng xử án không có lý do chính đáng và không được sự đồng ý của chủ tọa phiên tòa.

- Bị cáo đang bị tạm giam tiếp xúc với người khác không phải là người bào chữa cho mình mà không được chủ tọa phiên tòa cho phép.

- Người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi đã được nhắc nhở nhưng vẫn vào phòng xử án, trừ trường hợp được Tòa án triệu tập tham gia phiên tòa.

b) Phạt tiền từ 500 ngàn đến 01 triệu đồng đối với một trong các hành vi:

- Không chấp hành việc kiểm tra an ninh của lực lượng có trách nhiệm bảo vệ phiên tòa.

- Hỏi, trình bày ý kiến khi chưa được chủ tọa phiên tòa đồng ý.

- Gây rối tại phòng xử án (ngoài phạt tiền, còn bị tịch thu tang vật, phương tiện VPHC).

- Không chấp hành sự điều khiển của chủ tọa phiên tòa mặc dù đã được nhắc nhở.

- Có thái độ không tôn trọng Hội đồng xét xử.

- Người tham gia phiên tòa theo yêu cầu của Tòa án không xuất trình giấy triệu tập, giấy mời, các giấy tờ có liên quan khác mặc dù đã được nhắc nhở; không ngồi đúng vị trí trong phòng xử án theo hướng dẫn của Thư ký phiên tòa; rời khỏi phòng xử án khi phiên tòa đang diễn ra không có lý do chính đáng và không được chủ tọa phiên tòa đồng ý.

- Nhà báo không thực hiện yêu cầu của Tòa án về việc xuất trình thẻ nhà báo khi tham dự phiên tòa để hoạt động nghiệp vụ báo chí.

c) Phạt tiền từ 01 triệu đến 07 triệu đồng đối với một trong các hành vi:

- Lôi kéo, xúi giục, kích động người khác gây mất trật tự, gây rối tại phòng xử án.

- Mang đồ vật cấm lưu hành, truyền đơn, khẩu hiệu hoặc tài liệu, đồ vật khác vào phòng xử án ảnh hưởng đến sự tôn nghiêm của phiên tòa, trừ vật chứng của vụ án phục vụ cho công tác xét xử hoặc vũ khí, công cụ hỗ trợ được người có thẩm quyền mang theo để làm nhiệm vụ bảo vệ phiên tòa (ngoài phạt tiền, còn bị tịch thu tang vật, phương tiện VPHC).

- Cố ý ngắt hệ thống chiếu sáng, âm thanh, ghi âm, ghi hình ảnh hưởng đến phiên tòa (ngoài phạt tiền, còn bị tịch thu tang vật, phương tiện VPHC).

d) Phạt tiền từ 07 triệu đến 15 triệu đồng đối với một trong các hành vi:

- Đổ, ném chất thải, chất bẩn, hóa chất, gạch, đất, đá, cát hoặc vật khác vào phòng xử án (ngoài phạt tiền còn buộc khôi phục lại tình trạng ban đầu).

- Mang vũ khí, hung khí, chất nổ, chất cháy hoặc chất độc vào phòng xử án, trừ vật chứng của vụ án phục vụ cho công tác xét xử hoặc vũ khí, công cụ hỗ trợ được người có thẩm quyền mang theo để làm nhiệm vụ bảo vệ phiên tòa (ngoài phạt tiền, còn bị tịch thu tang vật, phương tiện VPHC).

- Ghi âm lời nói, ghi hình ảnh của Hội đồng xét xử mà không được sự đồng ý của Chủ tọa phiên tòa hoặc ghi âm lời nói, ghi hình ảnh của người tham gia tố tụng mà không được sự đồng ý của họ trong phiên tòa xét xử vụ án dân sự, vụ án hành chính; không tuân theo sự điều hành của Chủ tọa phiên tòa về hoạt động ghi âm lời nói, ghi hình ảnh trong phiên tòa xét xử vụ án hình sự (ngoài phạt tiền, còn bị tịch thu tang vật, phương tiện VPHC; buộc thu hồi, nộp lại tư liệu, tài liệu, hình ảnh; buộc nộp lại số lợi bất hợp pháp có được do thực hiện hành vi vi phạm).

2. Xử phạt VPHC một số hành vi cản trở hoạt động tố tụng hình sự:

a) Hành vi tố giác, báo tin về tội phạm sai sự thật:

- Phạt tiền từ 01 triệu đến 05 triệu đồng và bị tịch thu tang vật, phương tiện VPHC đối với hành vi cố ý tố giác, báo tin về tội phạm sai sự thật.

- Phạt tiền từ 05 triệu đến 15 triệu đồng và bị tịch thu tang vật, phương tiện VPHC đối với một trong các hành vi: cố ý tố giác, báo tin về tội phạm sai sự thật làm ảnh hưởng đến uy tín của cơ quan, người có thẩm quyền; Lôi kéo, xúi giục, lừa dối, mua chuộc, đe dọa hoặc sử dụng vũ lực buộc người khác tố giác, báo tin về tội phạm sai sự thật.

b) Hành vi tiết lộ bí mật điều tra:

- Phạt tiền từ 04 triệu đến 08 triệu đồng đối với người tham gia tố tụng tiết lộ bí mật điều tra mặc dù đã được Điều tra viên, Cán bộ điều tra, Kiểm sát viên hoặc Kiểm tra viên yêu cầu phải giữ bí mật. Ngoài phạt tiền, còn buộc thu hồi thông tin, tài liệu, dữ liệu, vật có chứa bí mật điều tra; Buộc gỡ bỏ thông tin, tài liệu, dữ liệu có chứa bí mật điều tra.

- Phạt tiền từ 08 triệu đến 15 triệu đồng đối với hành vi: người tham gia tố tụng tiết lộ bí mật điều tra làm trì hoãn, kéo dài thời gian điều tra mặc dù đã được Điều tra viên, Cán bộ điều tra, Kiểm sát viên hoặc Kiểm tra viên yêu cầu phải giữ bí mật. Ngoài phạt tiền, còn buộc thu hồi thông tin, tài liệu, dữ liệu, vật có chứa bí mật điều tra; Buộc gỡ bỏ thông tin, tài liệu, dữ liệu có chứa bí mật điều tra; Buộc nộp lại số lợi bất hợp pháp có được do thực hiện hành vi vi phạm.

c. Hành vi vi phạm quy định về sự có mặt theo giấy triệu tập:

Phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 100 ngàn đến 01 triệu đồng đối với người tham gia tố tụng đã được triệu tập mà vắng mặt không vì lý do bất khả kháng hoặc không do trở ngại khách quan và việc vắng mặt của họ gây trở ngại cho hoạt động tố tụng.

d. Hành vi xúc phạm danh dự, nhân phẩm, uy tín, xâm hại sức khỏe của người có thẩm quyền tiến hành tố tụng:

- Phạt tiền từ 03 triệu đến 07 triệu đồng và bị tịch thu tang vật, phương tiện VPHC đối với người tham gia tố tụng xúc phạm danh dự, nhân phẩm, uy tín của người có thẩm quyền tiến hành tố tụng.

- Phạt tiền từ 07 triệu đến 15 triệu đồng và bị tịch thu tang vật, phương tiện VPHC đối với người tham gia tố tụng đe dọa, sử dụng vũ lực hoặc có hành vi khác xâm hại sức khỏe của người có thẩm quyền tiến hành tố tụng.

3. Xử phạt VPHC một số hành vi cản trở hoạt động tố tụng dân sự, tố tụng hành chính:

a) Hành vi cố ý không có mặt theo giấy triệu tập của Tòa án:

Phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 100 ngàn đến 01 triệu đồng đối với người làm chứng, người phiên dịch, người giám định đã được Tòa án triệu tập hợp lệ nhưng cố ý không đến Tòa án hoặc không có mặt tại phiên tòa, phiên họp mà không có lý do chính đáng và nếu sự vắng mặt của họ gây trở ngại cho hoạt động tố tụng của Tòa án.

b) Hành vi can thiệp vào việc giải quyết vụ án, vụ việc:

Phạt tiền từ 10 triệu đến 20 triệu đồng đối với người nào bằng ảnh hưởng của mình có hành vi tác động dưới bất kỳ hình thức nào với Thẩm phán, thành viên Hội đồng xét xử nhằm làm cho việc giải quyết vụ án, vụ việc không khách quan, không đúng pháp luật.

Đối với người nào lợi dụng quan hệ lệ thuộc để thực hiện hành vi quy định trên thì bị phạt tiền từ 20 triệu đến 30 triệu đồng.

Đối với người lợi dụng chức vụ, quyền hạn để thực hiện hành vi quy định trên thì bị phạt tiền từ 30 triệu đến 40 triệu đồng.

c. Hành vi xúc phạm, xâm hại đến sự Tôn nghiêm, uy tín của Tòa án; xúc phạm danh dự, nhân phẩm, uy tín, xâm hại sức khỏe của người có thẩm quyền hoặc những người khác thực hiện nhiệm vụ theo yêu cầu của Tòa án:

- Phạt tiền từ 03 triệu đến 07 triệu đồng và bị tịch thu tang vật, phương tiện VPHC đối với một trong các hành vi: xúc phạm, xâm hại đến sự tôn nghiêm, uy tín của Tòa án; xúc phạm danh dự, nhân phẩm, uy tín của người có thẩm quyền hoặc những người khác thực hiện nhiệm vụ theo yêu cầu của Tòa án.

- Phạt tiền từ 07 triệu đến 15 triệu đồng và bị tịch thu tang vật, phương tiện VPHC đối với hành vi đe dọa, sử dụng vũ lực hoặc có hành vi khác xâm hại sức khỏe của người có thẩm quyền hoặc những người khác thực hiện nhiệm vụ theo yêu cầu của Tòa án.

d. Hành vi đưa tin sai sự thật:

- Phạt tiền từ 01 triệu đến 07 triệu đồng và tịch thu tang vật, phương tiện VPHC đối với hành vi đưa tin sai sự thật nhằm cản trở hoạt động tố tụng của Tòa án.

- Phạt tiền từ 07 triệu đến 15 triệu đồng đối với hành vi đưa tin sai sự thật làm trì hoãn, kéo dài thời gian tiến hành hoạt động tố tụng của Tòa án. Ngoài phạt tiền, còn bị tịch thu tang vật, phương tiện VPHC; buộc xin lỗi công khai; buộc thu hồi thông tin sai sự thật; buộc gỡ bỏ thông tin sai sự thật và buộc nộp lại số lợi bất hợp pháp có được do thực hiện hành vi vi phạm.

- Nhà báo đăng, phát nội dung thông tin sai sự thật trên báo chí nhằm cản trở hoạt động tố tụng của Tòa án thì bị xử phạt theo quy định của pháp luật về xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động báo chí.

Thẩm quyền xử phạt của Tòa án nhân dân:

1. Thẩm phán chủ tọa phiên tòa:

Kể từ khi được phân công, Thẩm phán chủ tọa phiên tòa có quyền: Phạt cảnh cáo; Phạt tiền đến 01 triệu đồng; Tịch thu tang vật, phương tiện VPHC có giá trị không vượt quá 02 lần mức tiền phạt được quy định.

2. Chánh án Tòa án nhân dân cấp huyện, Chánh tòa chuyên trách Tòa án nhân dân cấp tỉnh, Chánh án Tòa án quân sự khu vực có quyền: Phạt cảnh cáo; Phạt tiền đến 7.500.000 đồng; Tịch thu tang vật, phương tiện VPHC có giá trị không vượt quá 02 lần mức tiền phạt được quy định.

3. Chánh án Tòa án nhân dân cấp tỉnh, Chánh tòa chuyên trách Tòa án nhân dân cấp cao, Chánh án Tòa án quân sự quân khu và tương đương có quyền: Phạt cảnh cáo; Phạt tiền đến 40 triệu đồng; Tịch thu tang vật, phương tiện VPHC; Áp dụng một số biện pháp khắc phục hậu quả theo quy định. 

Pháp lệnh số 02/2022/UBTVQH15 có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 9 năm 2022.

Tải file đính kèm