Quang cảnh Hội nghị tại điểm cầu Trung ương. Ảnh: Kiều Duyên

Trong suốt chiều dài lịch sử của dân tộc, công tác đối ngoại khẳng định vai trò rất quan trọng trong việc bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ cũng như góp phần nâng cao vị thế Đất nước ngày nay. Đại hội XIII của Đảng tiếp tục kế thừa, phát triển và hoàn thiện đường lối đối ngoại của Đảng đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới. Đại hội Đảng lần thứ XIII đã khẳng định: Thực hiện nhất quán đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ vì hòa bình, hữu nghị, hợp tác và phát triển, đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ đối ngoại; là bạn, là đối tác tin cậy và là thành viên tích cực, có trách nhiệm trong cộng đồng quốc tế; bảo đảm cao nhất lợi ích quốc gia - dân tộc trên cơ sở các nguyên tắc cơ bản của Hiến chương Liên hợp quốc và luật pháp quốc tế, bình đẳng, hợp tác, cùng có lợi. Hội nghị Đối ngoại toàn quốc lần này là dịp để nhìn lại quá trình triển khai thực hiện Nghị quyết lần thứ XII của Đảng về công tác đối ngoại, thành tựu đạt được trong lĩnh vực đối ngoại trong 35 năm đổi mới, những bài học kinh nghiệm và nhận diện rõ hơn những vấn đề lớn đặt ra trong thời gian tới. Qua đó, thống nhất trong nhận thức, quán triệt đường lối đối ngoại và thực hiện triển khai đồng bộ trong toàn Đảng, toàn dân, toàn quân; tạo sự đồng thuận trong toàn xã hội, sự đồng lòng của người Việt Nam ở nước ngoài cũng như tranh thủ sự ủng hộ của cộng đồng quốc tế.    

Nhân Hội nghị Đối ngoại toàn quốc, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Bình Minh đã khái quát lại những thành tựu; phương hướng, nhiệm vụ trọng tâm của công tác đối ngoại theo Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng. Trong 35 năm tiến hành công cuộc đổi mới đất nước, tình hình thế giới có nhiều diễn biến phức tạp, khó lường. Thực hiện đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, đa phương hóa, đa dạng hóa, chủ động và tích cực hội nhập quốc tế, đất nước ta đã đạt được nhiều thành tựu to lớn trong công tác đối ngoại. Trên cơ sở đánh giá đúng tình hình quốc tế và trong nước, Đảng ta đã xác định hội nhập quốc tế là định hướng chiến lược trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, từ đó có những chủ trương, chỉ đạo đúng đắn cho công tác đối ngoại và hội nhập quốc tế, trên tất cả các trụ cột đối ngoại Đảng, ngoại giao Nhà nước, đối ngoại nhân dân. Đối ngoại đã góp phần củng cố môi trường hòa bình, tranh thủ điều kiện quốc tế thuận lợi để phát triển đất nước. Đến nay, Việt Nam đã có quan hệ ngoại giao với 189/193 quốc gia thành viên Liên hợp quốc, trong đó có quan hệ đối tác chiến lược và đối tác toàn diện với 30 nước; trong đó có 5 nước thành viên thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc, các nước công nghiệp phát triển hàng đầu (G7) và các thành viên ASEAN. Đảng ta đã thiết lập quan hệ với 247 chính đảng ở 111 quốc gia, Quốc hội Việt Nam có quan hệ với quốc hội, nghị viện của hơn 140 nước. Các tổ chức hữu nghị nhân dân có quan hệ với 1.200 tổ chức nhân dân và phi chính phủ nước ngoài. Hội nhập kinh tế quốc tế có nhiều đột phá, qua đó đã mở rộng thị trường xuất khẩu, thu hút vốn nước ngoài, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Vị thế quốc tế của Việt Nam không ngừng được nâng cao thông qua việc nâng tầm đối ngoại đa phương và đảm nhận thành công nhiều trọng trách quốc tế quan trọng; là thành viên của hơn 70 tổ chức, diễn đàn đa phương khu vực và toàn cầu. Đối ngoại đóng vai trò quan trọng trong bảo vệ chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc. Công tác về người Việt Nam ở nước ngoài đạt nhiều kết quả quan trọng, thể hiện rõ chủ trương đại đoàn kết dân tộc cũng như tình cảm, trách nhiệm của Đảng, Nhà nước trong việc chăm lo cho cộng đồng và phát huy mạnh mẽ nguồn lực của kiều bào. Giữa bối cảnh đại dịch Covid-19 diễn biến phức tạp trên thế giới và trong nước trong thời gian qua, công tác ngoại giao y tế và ngoại giao vắc xin đã được triển khai kịp thời và hiệu quả. Trong 5 – 10 năm tới, tình hình thế giới sẽ tiếp tục diễn biến phức tạp và tác động nhiều mặt đến môi trường an ninh và phát triển của đất nước ta. Trong điều kiện đó, sự lãnh đạo của Đảng, thế và lực của đất nước được củng cố sau 35 năm đổi mới tiếp tục là nền tảng vững chắc để thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ của công tác đối ngoại. Theo đó, mục tiêu của đối ngoại được xác định: Bảo đảm cao nhất lợi ích quốc gia - dân tộc trên cơ sở các nguyên tắc cơ bản của Hiến chương Liên hợp quốc và luật pháp quốc tế, bình đẳng, hợp tác, cùng có lợi. Phương hướng đối ngoại: Triển khai đồng bộ, sáng tạo, hiệu quả các hoạt động đối ngoại, bao gồm đối ngoại Đảng, ngoại giao Nhà nước và đối ngoại nhân dân, đối ngoại của các cấp, các ngành, các địa phương. Nhiệm vụ cơ bản của đối ngoại: Tiếp tục phát huy vai trò tiên phong của đối ngoại trong việc tạo lập và giữ vững môi trường hoà bình, ổn định, huy động các nguồn lực bên ngoài để phát triển và bảo vệ đất nước, nâng cao vị thế và uy tín của đất nước.

Tại Hội nghị, Tổng Bí Thư Nguyễn Phú Trọng đã có bài phát biểu rất toàn diện, sâu sắc và truyền cảm hứng mạnh mẽ đến các đại biểu tham dự Hội nghị cũng như toàn thể đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, những người làm công tác đối ngoại về “trường phái ngoại giao” đặc trưng của Việt Nam. Trong lịch sử hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước của cha ông chúng ta, độc lập tự cường và bảo đảm lợi ích quốc gia dân tộc luôn là nguyên tắc bất di bất dịch, là sợi chỉ đỏ xuyên suốt trong toàn bộ hoạt động của Đất nước. Bên cạnh những cuộc chiến đấu ngoan cường bảo vệ giang sơn, độc lập, chủ quyền của Đất nước, ông cha ta luôn chú trọng hoạt động đối ngoại, tạo dựng nên những truyền thống, bản chất riêng, độc đáo trong đường lối ngoại giao cũng như hoạt động đối ngoại của Việt Nam: đầy hào khí, giàu tính nhân văn, hòa hiếu, trọng lẽ phải, công lý, chính nghĩa. Những truyền thống và bản sắc tốt đẹp ấy đã được bồi đắp, phát huy, tỏa sáng, nâng lên tầm cao mới trong thời đại Hồ Chí Minh và phát triển thành ngành ngoại giao Việt Nam hiện đại, đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc. Là Bộ trưởng Bộ Ngoại giao đầu tiên của nước ta, Chủ tịch Hồ Chí Minh là người đã đặt nền móng, chỉ đạo và dẫn dắt sự phát triển của nền ngoại giao cách mạng Việt Nam. Người đã khéo léo dùng ngoại giao để đẩy lùi xung đột, gắn với thực tiễn của thế giới để đưa Việt Nam vào dòng chảy của thời đại. Tổng Bí Thư đã đúc kết hơn 90 năm qua, dưới sự lãnh đạo của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh, trên cơ sở vận dụng sáng tạo những nguyên lý cơ bản của Chủ nghĩa Mác – Lênin, kế thừa và phát huy truyền thống, bản sắc đối ngoại, văn hóa dân tộc, tiếp thu có chọn lọc tinh hoa văn hóa thế giới và tư tưởng tiến bộ của nhân loại, của thời đại, chúng ta đã xây dựng nên một trường phái đối ngoại và ngoại giao rất đặc sắc và độc đáo của thời đại Hồ Chí Minh – trường phái “Ngoại giao cây tre Việt Nam”: rất mềm dẽo, uyển chuyển nhưng rất kiên cường, bền chặt.

Ảnh: Kiều Duyên

Trong bối cảnh toàn cầu hóa mạnh mẽ và sâu rộng, đối ngoại ngày nay không chỉ là sự tiếp nối của chính sách đối nội mà còn là động lực mạnh mẽ cho sự phát triển của quốc gia, dân tộc. Ngành Ngoại giao đã, đang và sẽ là một trong những mặt trận chiến lược, luôn ở tuyến đầu tranh thủ sự ủng hộ, giúp đỡ to lớn, rộng rãi của nhân dân thế giới đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Trong đó, ngành Ngoại giao là lực lượng chủ lực và xung kích trên mặt trận đối ngoại./.

Kim Duyên tổng hợp