Trong thời gian qua, tình hình thế giới và khu vực có sự biến chuyển rất phức tạp, sâu sắc cùng với sự bùng phát của đại dịch Covid-19 đã và đang ảnh hưởng sâu rộng đến mọi mặt đời sống chính trị, kinh tế - xã hội của các quốc gia và giao lưu quốc tế. Nhờ sự triển khai nhất quán, mạnh mẽ và hiệu quả các chủ trương, đường lối, chính sách đối ngoại của Đảng và Nhà nước, công tác đối ngoại của nước ta trong thời gian qua đã đạt thành tựu quan trọng, khá toàn diện. Trong thành tựu đối ngoại chung đó có đóng góp quan trọng của đối ngoại địa phương.
Quang cảnh Hội nghị tại một số điểm cầu trên cả nước. Ảnh: Kiều Duyên
Hội nghị ngoại vụ toàn quốc lần thứ 20 được Bộ Ngoại giao tổ chức với hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến tại điểm cầu chính tại Hà Nội và hơn 300 điểm cầu ở trong và ngoài nước vào ngày 13/12/2021. Hội nghị được tổ chức trong khuôn khổ Hội nghị Ngoại giao 31 và với mục đích tổng kết công tác đối ngoại địa phương kể từ Hội nghị ngoại vụ toàn quốc lần thứ 19 (năm 2018) và triển khai các định hướng mới cho công tác ngoại vụ trong thời gian tới với chủ đề: “Tiếp tục đổi mới và nâng cao hiệu quả công tác đối ngoại và hội nhập quốc tế các địa phương”. Tại điểm cầu tỉnh Tiền Giang, có ông Trần Văn Dũng - Phó Chủ tịch thường trực Ủy ban nhân dân tỉnh cùng đại diện một số sở, ngành và cán bộ, công chức làm công tác đối ngoại của tỉnh tham dự Hội nghị.
Quang cảnh Hội nghị tại điểm cầu tỉnh Tiền Giang. Ảnh: Kiều Duyên
Bộ trưởng Bùi Thanh Sơn cho biết ngành ngoại giao thông qua các hoạt động đối ngoại và phát huy tối đa lợi thế mạng lưới các cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài tiếp tục chủ động nắm bắt, bám sát nhu cầu và thực tiễn phát triển của các địa phương để tích cực hỗ trợ các địa phương thực hiện hiệu quả các chiến lược, quy hoạch, kế hoạch phát triển của các địa phương. Nhắc lại lời dạy của Bác Hồ: “Mọi việc thành công bởi chữ “Đồng””, Bộ trưởng nhấn mạnh đối ngoại địa phương chỉ có thể phát huy tốt vai trò của mình khi có sự ủng hộ và đồng thuận của các cấp chính quyền, các ban, sở, ngành tại địa phương cũng như sự chỉ đạo, hướng dẫn, phối hợp và hỗ trợ của các cơ quan trung ương; cùng hướng đến sự phát triển bền vững của địa phương, từ đó đóng góp tích cực vào thúc đẩy phát triển nhanh, bền vững của Đất nước.
Điểm mới của Hội nghị ngoại vụ lần thứ 20 là đã tổ chức thành công Tọa đàm “Gặp gỡ Đoàn Ngoại giao, Hiệp hội doanh nghiệp nước ngoài, kết nối địa phương, doanh nghiệp Việt Nam” với sự tham dự của lãnh đạo các địa phương Việt Nam, các Đại sứ và Tổng Lãnh sự Việt Nam trên khắp thế giới, đại diện các Đại sứ quán và Thương vụ nước ngoài tại Hà Nội, các hiệp hội doanh nghiệp nước ngoài tại Việt Nam. Thông qua diễn đàn này, đại biểu của một số địa phương Việt Nam đã chia sẻ các kinh nghiệm triển khai hiệu quả hợp tác quốc tế với các nước. Đại diện cơ quan ngoại giao và đại diện Hiệp hội doanh nghiệp của nhiều nước cũng đã chân thành đề xuất các giải pháp thúc đẩy mạnh mẽ hơn nữa quan hệ hợp tác với Việt Nam, đặc biệt với các địa phương Việt Nam trong thời gian tới. Đồng thời, các đại biểu tham dự Tọa đàm cũng được nghe Đại sứ Việt Nam tại Nhật Bản và đại diện Hiệp hội Chế biến và xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP) chia sẻ kinh nghiệm, gợi ý về phát triển thương hiệu, mở rộng thị trường cho các sản phẩm địa phương tại nước ngoài. Phát biểu tại buổi Tọa đàm, Thứ trưởng Tô Anh Dũng đã khẳng định Bộ Ngoại giao xác định phương châm “xây dựng ngoại giao kinh tế phục vụ phát triển, lấy người dân, địa phương và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ”. Với những chuyển biến nhanh chóng và khó lường của tình hình thế giới và khu vực cho thấy sự hợp tác, gắn kết, tin cậy, đổi mới, sáng tạo vừa là nhu cầu vừa là lựa chọn tất yếu để các bên cùng nhau vượt qua thách thức, nắm bắt cơ hội, thúc đẩy phục hồi và phát triển bền vững sau đại dịch Covid-19.
Nhìn lại thực tiễn công tác ngoại giao kinh tế trong thời gian qua, hoạt động kết nối giữa các địa phương Việt Nam với doanh nghiệp nước ngoài đã và đang ngày càng được đẩy mạnh, góp phần mở ra các cơ hội hợp tác mới, tạo ra những xung lực mới cho phát triển kinh tế - xã hội ở các tỉnh, thành trên cả nước. Trong bối cảnh chung đó, hoạt động ngoại giao kinh tế luôn được xem là xương sống của các hoạt động ngoại giao của tỉnh Tiền Giang với trụ cột chính là kết nối các doanh nghiệp địa phương với các đối tác nước ngoài, xúc tiến thương mại - đầu tư - du lịch với các nước. Theo số liệu thống kê, kim ngạch xuất khẩu của tỉnh Tiền Giang thực hiện trong các năm 2018, 2019, 2020 lần lượt đạt 2,68 tỷ USD, 3,05 tỷ USD, 3,04 tỷ USD. Thị trường xuất khẩu gồm: Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Ấn Độ, Úc, Hoa Kỳ, Canada, Mexico, các thị trường EU... Kim ngạch nhập khẩu thực hiện trong các năm 2018, 2019, 2020 lần lượt đạt 1,4 tỷ USD; 1,99 tỷ USD; 1,6 tỷ USD. Thị trường nhập khẩu gồm: Trung Quốc, Hàn Quốc, Đài Loan, Nhật Bản, HongKong, Indonesia, Myanmar, Đức, Ý, Pháp, Hoa Kỳ, Úc... Riêng trong năm 2021, kim ngạch xuất khẩu ước đạt 2,9 tỷ USD, giảm 4,80% so với cùng kỳ và đạt 89,23% so với Kế hoạch năm 2021; kim ngạch nhập khẩu ước đạt 1,8 tỷ USD, tăng 12,41% so với cùng kỳ và đạt 100% kế hoạch năm 2021. Về thu hút FDI, lũy kế đến hết tháng 11/2021, tỉnh Tiền Giang có 126 dự án FDI còn hiệu lực với tổng số vốn đăng ký trên 2,61 tỷ USD; có 21 quốc gia và vùng lãnh thổ có dự án đầu tư trên địa bàn tỉnh. Về du lịch, bình quân mỗi năm, tỉnh Tiền Giang đón từ 1,5 đến 2 triệu lượt khách du lịch. Riêng năm 2020 và các tháng đầu năm 2021, tình hình dịch bệnh Covid-19 đã tác động rất lớn đến hoạt động kinh doanh du lịch của tỉnh, nên lượng du khách đến tỉnh giảm sút mạnh mẽ.
Thông qua Hội nghị ngoại vụ lần thứ 20, những định hướng mới về hoạt động đối ngoại của địa phương trong thời gian tới đã được quán triệt sâu sắc. Trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng và mạnh mẽ, ngoại vụ địa phương là một bộ phận quan trọng của ngành Ngoại giao Việt Nam. Để nâng cao hiệu quả công tác ngoại vụ trong thời gian tới, bên cạnh việc thực hiện đúng định hướng chiến lược của Đảng và Chính phủ đề ra thì vai trò của đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức ngoại vụ địa phương có ý nghĩa rất quan trọng vì đây là lực lượng chủ lực và xung kích trên mặt trận ngoại giao. Tuy nhiên, sự chung tay, góp sức của các cấp, các ngành và sự đồng thuận của Nhân dân và cộng đồng doanh nghiệp sẽ giúp mặt trận đối ngoại tỏa sáng hơn và là nhân tố quan trọng góp phần nâng cao vị thế quốc gia, bảo vệ và phát triển Đất nước nhanh và bền vững./.
Nguyễn Thị Kim Duyên
