TRẦN THỊ THU
(Kim Hồng)
(1946 – 1968)
Trần Thị Thu sanh năm 1946, quê xã Hòa An, huyện Cao Lãnh, tỉnh Sa Đéc (nay là thành phố Cao Lãnh, tỉnh Đồng Tháp), tham gia cách mạng năm 1960. Khi hy sinh là Xã đội phó xã Hòa An, đảng viên Đảng Nhân dân Cách mạng Việt Nam (nay là Đảng Cộng sản Việt Nam).
Sống trong gia đình yêu nước, tiếp xúc với cán bộ cách mạng, nên 14 tuổi, Thu tình nguyện làm liên lạc, rãi truyền đơn, dán khẩu hiệu, đào hầm bí mật nuôi chứa cán bộ...
Năm 1962, Thu cùng bà con trong xóm đào hầm bí mật chứa 2 trung đội địa phương quân tỉnh về ém quân, diệt gọn đại đội 10 bảo an của địch, ngày 27-10-1962. Đơn vị rút về căn cứ, giao lại số thương binh, liệt sĩ cho địa phương. Thu đưa anh em vào hầm bí mật, chờ tối chuyển về vùng giải phóng an toàn, chu đáo.
Một đêm tháng 4-1963, địch bao vây bắn chết một cán bộ ta tại nhà Thu. Chúng sợ ta đánh trả nên bỏ chạy. Nhân cơ hội ấy, Thu cùng mẹ chuyển thi hài đồng chí vào hầm bí mật và xóa mọi dấu vết. Địch trở lại lục soát không tìm được gì, chúng bắt mẹ con Thu đánh đập dã man, giam cầm suốt 4 tháng, nhưng không khai thác được gì, phải thả mẹ con Thu. Ra khỏi tù, Thu tiếp tục hoạt động.
Trên cho ý kiến là phải diệt hai tên ác ôn là Cọp và Bé. Thu nhận nhiệm vụ. 8 giờ đêm 2-7-1964, trà trộn cùng bà con đi chùa, Thu cùng hai du kích cải trang bắn chết hai tên Cọp và Bé tại quán cà phê cách đồn chỉ hơn 100 mét.
Năm 1966, Thu được cử làm Xã đội phó. Đội du kích xã phát triển lên 20 người, du kích ấp từ 3 người lên 56, ngày hợp pháp làm ăn, đêm hoạt động.
Cuộc Tổng tấn công Xuân Mậu Thân 1968, Thu cùng đội du kích tích cực phục vụ và cùng bộ đội đánh vào thị xã Cao Lãnh, diệt ác phá kềm. Địch chi viện quân biệt động, xe M.113 phản kích ác liệt. Riêng đơn vị du kích của Thu diệt 27 tên, có 1 Mỹ.
Ngày 3-6-1968, trên đường về huyện nhận chỉ thị mới, Thu bị địch phục kích bắn bị thương nặng và bắt sống. Địch tra tấn rồi dụ dỗ, Thu vẫn giữ vững khí tiết, mắng chửi lại địch. Không khai thác được gì, hôm sau chúng hèn hạ giết chết Thu.
Gương sáng về lòng trung kiên, bất khuất, chiến đấu và hy sinh anh dũng của Thu đã được nhân dân cảm phục, đồng đội thương yêu, kẻ thù khiếp sợ. Ngày 30-10-1978, Trần Thị Thu được Chủ tịch nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam truy tặng danh hiệu Anh hùng các lực lượng võ trang nhân dân. Tên chị được đặt cho một con đường ở thị xã Cao Lãnh.